ابنفارض و حافظ درجستجوی تجلیات الهی
الموضوعات : عرفان اسلامی
حسین فامیلیان سورکی
1
(استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. نویسنده مسئول:
h.familian@yahoo.com)
علی ابوالحسنی
2
(استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.)
الکلمات المفتاحية: حافظ, Hafez, ابنفارض, Ibn al-Farid, Manifestation, جلوههای عرفانی, تجلیات, Mystical Effects,
ملخص المقالة :
در اندیشههای عرفانی، اصل جهانبینی عارف بر محور وحدت وجود است. اینکه ذات حق به جلوههای گوناگون در کثرات و تعینات تجلّی کرده است و آنها را آیینۀ تمام نمای حق نموده است. باتوجه به تأثر حافظ از اندیشههای ابن فارض این مفهوم در اندیشۀ عرفانی وی نیز واردشده است. در ادبیّات تطبیقی نقاط اشتراک و افتراق، تأثیر و تأثر دو ادیب وکار آنها بررسی میشود. ادبیّات ملی یک کشور را غنی میکند، باعث تبادل افکار و توسعۀ فرهنگی میشود و اینگونه ادبیّات یک ملت را بر جهان عرضه می دارد؛ لذا در این جستار، سعی شده است جلوههای عرفانی دو شاعر معروف عربی و پارسی ابن فارض مصری و خواجه حافظ شیرازی در چارچوب ادبیّات تطبیقی و روش مقایسهای بررسی شود؛ اما آنچه قابل اثبات میباشد این است که هر دو شاعر معروف، قدر اشتراکهای در آبشخورها و زبان عرفانی دارند و در مفاهیم اساسی عرفانی مانند بحث تجلّی، قابلمقایسهاند و باتوجه به تحلیلهای انجامشده از زندگی اجتماعی و ادبی این دو ادیب معروف، خواجه حافظ شیرازی از ابن فارض مصری بهطور غیرمستقیم؛ یعنی از طریق تعلّم در مکتبهای زمانه اش تأثیر پذیرفته است.
_||_