سیاست‌گذاری فرهنگی جمهوری اسلامی و عدمِ جهانی‌شدن ادبیات داستانیِ نویسندگانِ انقلابی

الموضوعات : Political Developments in Iran

الهام معصومی نژاد ¹ , محمد توحیدفام ² , مریم اسماعیلی فرد ³ , علی اشرف نظری ⁴

1 - دانشجوی دکتری سیاستگذاری عمومی،گروه علوم سياسي، واحد علوم و تحقیقات،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران
2 - گروه علوم سیاسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 - استاد یار دانشگاه ازاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران
4 - دانشيار گروه علوم سياسي،دانشگاه تهران،تهران،ايران

تاريخ الإرسال : 02 الأحد , صفر, 1447 تاريخ التأكيد : 16 الإثنين , ربيع الأول, 1447 تاريخ الإصدار : 21 السبت , ربيع الأول, 1447

الکلمات المفتاحية: واژگان کلیدی: ادبیات داستانی انقلابی, جهانی سازی فرهنگی, سیاست های فرهنگی, دیپلماسی نرم, آژانس های ادبی.,

ملخص المقالة :

ادبیات داستانی یکی از ابزارهای اصلی انتقال گفتمان‌های فرهنگی و سیاسی هر ملت به جهان بیرونی است. در ایران پس از انقلاب اسلامی، ادبیات داستانی انقلابی با وجود پشتوانه ایدئولوژیک و ظرفیت‌های بیانی، موفق به حضور مؤثر در عرصه بین‌المللی نشده است. این پژوهش با هدف تحلیل ساختاری موانع جهانی‌نشدن ادبیات داستانی نویسندگان انقلابی، بر سه متغیر کلیدی تمرکز دارد: عدم عضویت در کنوانسیون برن، به‌عنوان رکن حقوقی حمایت جهانی، ضعف جریان ترجمه و تعاملات بین‌المللی، و عملکرد ناکارآمد آژانس‌های ادبی داخلی.

ضرورت این پژوهش از آن‌روست که جهانی‌سازی ادبیات انقلابی، نه‌تنها در ترویج گفتمان فرهنگی جمهوری اسلامی نقش دارد، بلکه در ارتقاء دیپلماسی نرم و تثبیت هویت فرهنگی نیز مؤثر است. سؤال اصلی مقاله این است که چه ساختارها و سیاست‌های کلان فرهنگی مانع از جهانی‌شدن ادبیات داستانی نویسندگان انقلابی ایران شده‌اند؟در چارچوب نظریه دیپلماسی نرم، فرضیه پژوهش این است که نبود زیرساخت‌های حقوقی بین‌المللی، ناکارآمدی نهادی در حوزه ترجمه، و غیبت واسطه‌های حرفه‌ای نشر، سه عامل بنیادین این ناکامی‌اند.

یافته‌ها، بر اساس تحلیل اسنادی و داده‌های آماری ترجمه آثار فارسی (۱۳۶۸–۱۳۹۲) نشان می‌دهد که تنها بخش بسیار محدودی از این آثار به زبان‌های دیگر ترجمه شده‌اند، و سهم نویسندگان انقلابی در این میان ناچیز است. در پایان راهکارهایی برای ارتقا جایگاه این ادبیات  ارائه شده است.

المصادر:

منابع - افتخاری، اصغر، کمالی، علی (1394)، " ساختار قدرت نرم در گفتمان اسلامی"، دو فصلنلمه مطالعات قدرت نرم ، 5:12 ، صص 9-27
- بدخش، سعید(1396)، مالکیت ادبی هنری، چاپ اول تهران، انتشارات منشور سمیر
- حنیف ، محمد(1395)، داستان سیاسی، داستان انقلاب. تهران :پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
- جعفری، علی اکبر،قربی، سید محمد جواد(1397)، "منابع قدرت نرم در جمهوری اسلامی ، مطالعه کمی سیاست های کلی علم و فناوری"، فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشنامه انقلاب اسلامی،8:27، صص 151-175
- خسروی شکیب، محمد، جوادی، پروین و محمد رضا نعمتی (1402)، " تحلیل جامعه شناختی هزار و یکشب با تاکید بر نظریه قدرت نرم میشل فوکو"، پژوهشنامه ادبیات داستانی، 12:4: صص127-142
- سوری قرلیوند، حسین و رشیدی، مهدی(1390)، "بررسی نری مفهوم قدرت نرم و منابع آن در ایران"، فصلنامه امنیت نرم، سال اول، شماره اول
- سرشار ، محمد رضا(1392)، روز نگاشت هایی درباره ادبیات داستانی بعد از انقلاب اسلامی، تهران: نشر پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
- شهرستانی،حسین(1391)،" حوزه خصوصی و قدرت نرم دولت "، ماهنامه سوره ، شماره 62-63
- صفایی، سید حسین، (1386)، حقوق مدن و حقوق تطبیقی، چاپ دوم، تهران: انتشارات میزان
- فتاحی اردکانی، حسین، مسعود نیا، حسین، امام جمعه زاده ، سید جواد(1397)، " تحلیل مفهوم قدرت و منابع تشکیل دهنده ی آن از دیدگاه جوزف نای " ، فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات قدرت نرم ، 8:18 ، صص 130-152
- قاسمی، محسن(1385)، " سیر تحول حقوق مولف در جامعه بین المللی"، مجله حقوقی مرکز امور حقوقی بین الملل، شماره 3
- کافی ، غلامرضا (1389)، شناخت ادبیات انقلاب اسلامی، تهران: پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس
- کریم زاده، الناز، (1395)، قوانین و مقررات حقوق مالکیت فکری (ملی و بین المللی)، چاپ اول ، تهران ، انتشارات جنگل
- کریمی، سولماز(1402)، " بررسی دلایل عدم الحاق ایران به کنوانسیون برن (از نظر حقوق ادبی و هنری)"، فصلنامه تمدن حقوقی، 6:61 صص 101-114
- کاظمی، علی و حسنی، علیرضا(1400)، الحاق ایران به کنوانسیون برن و تاثیر آن بر حقوق مالکیت فکری در ایران ، چاپ اول، تهران
- محمد زاده وادقانی، علیرضا(1396). برگردان نو و برداشتی از مواد معاهده برن سند پاریس 1971، چاپ اول ، تهران ، انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی
- میر حسینی، حسن (1395)، فرهنگ حقوق مالکیت معنوی ، چاپ سوم، تهران، انتشارات میزان
- نای، جوزف (1382)، "قدرت نرم ، سیاست خارجی"، ترجمه حسینی مقدم ، فصلنامه راهبرد، شماره 29
- نای، جوزف(1389)، قدرت نرم، ابزارهای موفقیت در سیاست بین الملل ، ترجمه سید محسن روحانی و مهدی ذوالفقاری ، تهران: امام صادق (ع).
- نای ، جوزف (1392)، آینده قدرت ، ترجمه احمد عزیزی، تهران : نشر نی
- مصاحبه با محمد بقایی ماکان، مصاحبه شونده : عاطفه شمس.27/11/1393
-
Nye, J. S. (2004). Soft Power: The Means to Success in World Politics. PublicAffairs. -
Wolf,M.&Fukari,(2007).Constructing a sociology of translation. Amsterdam: john Benjamin.