حکم فقهی دشمنان اهل بیت علیهم السلام
محورهای موضوعی :
سید علی ربانی موسویان
1
*
,
ابوالفضل قهاری
2
*
1 - عضو هیات علمی گروه فقه و مبانی حقوق دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز
2 - استادیار فقه و حقوق اسلامی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تنکابن، تنکابن، ایران
کلید واژه: حکم نصب, ناصبی, دشمن اهل بیت, کفرنواصب, ضروری دین, نجاست و طهارت.,
چکیده مقاله :
بر نصب یا همان دشمنی با اهل بیت علیهم السلام احکامی فقهی مترتب میگردد که مهمترین آنها کفر نواصب و به تبع آن نجاست آنهاست. این تحقیق در ضمن شناسایی معنای دقیق ناصب از میان معانی ذکر شده با هدف بررسی و تحلیل مهمترین حکم مترتب بر نصب و تبیین شبهات پیرامون آن با روش توصیفی و تحلیلی شکل گرفت. نتایج پژوهش نشان داد ناصب در اصطلاح فقهی به کسی گفته میشود که دشمنی وی به نحوی با اهل بیت اظهار گردد. چنین شخصی به ادله مختلف از جمله اجماع و روایات بسیار و انکار ضروری دین کافر است و به دنبال آن نجس نیز میباشد اگرچه ادله نقلی مستقل فراوان و ادعای اجماع نیز بر نجاست وی دلالت دارد. اما از نظر امامیه سایر مخالفین مذهب محکوم به کفر و نجاست نمیباشند و روایاتی که در این باب رسیده حمل بر آخرت میگردد. در مقابل با وجود ضروری دین بودن محبت اهل بیت به حکم قرآن کریم و روایات متواتر نبوی در خصوص یکی دانستن حکم اهل بیت با حکم خود، بسیاری از علما مخالفین نه تنها نواصب را از کفار نشمرده اند بلکه آنها را تفسیق نیز ننموده و میان عدالت و وثاقت با نصب منافاتی ندیده اند تا جاییکه برخی از ایشان حتی قاتل سیدالشهدا علیه السلام را نیز توثیق نموده اند.
Enmity with the Ahl al-Bayt (peace be upon them) is followed by jurisprudential rulings, the most important of which is disbelief and, as a result, impurity. This research, while identifying the exact meaning of nasb from among the mentioned meanings, was formed with the aim of investigating and analyzing the most important ruling related to the installation and explaining the doubts surrounding it with a descriptive and analytical method. The results of the research showed that in jurisprudence Nasib is someone whose enmity with the Ahl al-Bayt is expressed in some way
Such a person is a disbeliever according to various evidences, including many consensuses and narrations, and the necessary denial of religion, and he is impure after that, although there are many independent narrated evidences and the claim of consensus also indicates his impurity. However, according to the Imamiyyah, other opponents of the religion are not condemned to disbelief and impurity, and the narrations that have come down in this regard are carried over to the hereafter.
On the other hand, despite the fact that the love of the Ahl al-Bayt is essential to the religion according to the Holy Qur'an and the frequent prophetic narrations regarding equating the Ahl al-Bayt's ruling with their own ruling, many of the opposing scholars not only did not consider the Nawasib as infidels, but also did not condemn them and did not see a contradiction between justice and trustworthiness, to the extent that some of them even endorsed the murderer of Seyyed al-Shahda, peace be upon him.
قرآن کریم
- ابن ابی الحدید، عبدالحمیدبن هبه الله المعتزلی (1404ق)، شرح نهج البلاغه، قم، مکتبه آیت الله المرعشی النجفی.
- ابن تیمیه، احمدبن عبدالحلیم الحرانی الدمشقی (1406ق)، منهاج السنه، السعودیه، جامعه الامام محمدبن سعود الاسلامیه.
- ابن تیمیه، احمدبن عبدالحلیم الحرانی الدمشقی (1420ق)، العقیده الواسطیه، ریاض، اضواء السلف.
- ابن تیمیه، احمدبن عبدالحلیم الحرانی الدمشقی (1416ق)، مجموع الفتاوی، السعودیه، مجمع الملک فهد للطباعه.
- ابن اثیر، ابوالحسن علی بن محمد (بی تا)، اسدالغابه، بیروت، دارالکتب العلمیه.
- ابن حبان، محمدبن حبان (1414ق)، الصحیح، بیروت، موسسه الرساله.
- ابن حبان، محمدبن حبان (1393ق)، کتاب الثقات، بیروت، موسسه الکتب الثقافیه.
- ابن حجر عسقلانی، احمدبن علی (1415ق)، تهذیب التهذیب، بیروت، دارالکتب العلمیه.
- ابن حجر عسقلانی، احمدبن علی (1410ق)، فتح الباری فر شرح البخاری، بیروت، دارالکتب العلمیه.
- ابن عبدالبر، یوسف بن عبدالله (1415ق)، الاستیعاب، بیروت، دارالکتب العلمیه.
- ابن قدامه، عبدالرحمن بن محمد المقدسی (بی تا)، الشرح الکبیر، بی جا، دارالکتب العربی.
- ابن براج، قاضی عبدالعزیر (1406ق)، المهذب، قم، موسسه النشرالاسلامی.
- ابن ادریس حلی، ابوجعفرمحمدبن منصور (1410ق)، السرائر، قم، موسسه النشرالاسلامی.
- ابن ماجه قزوینی، محمدبن یزید (1418ق)، السنن، بیروت، درالجلیل.
- ابوداود، سلیمان بن اشعث سجستانی (1416ق)، السنن، بیروت، دارالکتب العلمیه.
- احمدبن حنبل، الشیبانی (1415ق)، المسند، بیروت، داراحیاءالتراث العربی.
- اردبیلی، احمدبن محمد (1403ق)، مجمع الفائده و البرهان، قم، دفتر انتشارات اسلامی.
- اسفراینی، عبدالقادر بن طاهر بغدادی (1408ق)، الفرق بین الفرق، بیروت، دارالجیل.
- بحرانی، یوسف بن احمد (1419ق)، الشهاب الثاقب، قم، محقق.
- بلغان آبادی، حسن (1397)، بخاری و ناصبی گری، تهران، دلیل ما.
- بخاری، محمدبن اسماعیل (1410ق)، الصحیح، قاهره، وزاره الاوقاف.
- بدخشی، محمدبن حسن (1421ق)، مناهج العقول، بیروت، دارالفکر.
- بیضاوی، عبدالله بن عمر (1427ق)، منهاج الوصول، بیروت، موسسه الرساله.
- تبریزی، میرزاجواد (1385ق)، توضیح المسائل، قم، سرور.
- تولایی و نقیبی، رحمت و سیدابوالقاسم (1396)، ملاک ناصب انگاری احکام و آثار مترتب برنصب در فقه امامیه، نشریه فقه و اصول، سال چهل و نهم، شماره1، پیاپی108، ص47-64.
- حاکم نیشابوری، محمدبن عبدالله (1435ق)، المستدرک علی الصحیحین، بیروت، دارالتاصیل.
- حرعاملی، محمدبن الحسن (1409ق)، وسائل الشیعه، قم، موسسه آل البیت لاحیاءالتراث.
- حکیم، سیدمحسن (1366ق)، مستمسک عروه الوثقی، نجف، چاپ نجف.
- خمینی، روح الله الموسوی (1409ق)، کتاب الطهاره، تهران، موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
- خمینی، روح الله الموسوی (1394)، چهل حدیث، تهران، موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
- خمینی، روح الله الموسوی (بی تا)، کشف الاسرار، بی جا، بی نا.
- ذهبی، محمدبن احمد (1405ق)، سیراعلام النبلاء، بی جا، موسسه الرساله.
- زمخشری، محمودبن عمر (1407ق)، الکشاف، بی جا، دارالکتب العربی.
- زمخشری، محمودبن عمر (1422ق)، اساس البلاغه، بیروت، داراحیاءالتراث العربی.
- سبکی، علی بن عبدالکافی (1401ق)، الابهاج، قاهره، مکتبه الکلیات الازهریه.
- سیستانی، سیدعلی (1422ق)، المسائل المنتخبه، بی جا، مکتبه آیت الله سیستانی.
- شوکانی، محمدبن علی (بی تا)، البدرالطالع، قاهره، دارالکتاب الاسلامی.
- شهیداول، محمدبن مکی (1419ق)، ذکری الشیعه، قم، موسسه آل البیت.
- شهیدثانی، زین الدین بن علی (1402)، روض الجنان، قم، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی.
- شیخ انصاری، مرتضی بن محمدامین (1415ق)، کتاب الطهاره، قم، کنگره جهانی بزرگداشت شیخ انصاری.
- شیخ مفید، محمدبن محمد (1413ق)، المقنعه، قم، کنگره جهانی هزاره شیخ مفید.
- شیخ المنجد، محمدصالح، سایت الاسلام، سوال و جواب.
- صدوق، محمدبن علی (1413ق)، من لایحضره الفقیه، قم، دفترانتشارات اسلامی.
- صدوق، محمدبن علی (1376)، الامالی، تهران، کتابچی.
- صدوق، محمدبن علی (1380)، اعتقادات، مترجم:سیدمحمدعلی الحسنی بی جا، چاپخانه برادران علمی.
- طباطبائی کربلائی، علی بن محمدعلی (بی تا)، ریاض المسائل، قم، موسسه النشرالاسلامی.
- طبری، محمدبن جریر (بی تا)، تاریخ الطبری، بیروت، بی نا.
- طوسی، ابوجعفرمحمدبن حسن (1365)، تهذیب الاحکام، تهران، دارالکتب الاسلامیه.
- عباسی، حبیب (1396)، بررسی دلایل ناصبی بودن ابن تیمیه با تکیه برآثار وی و دیدگاه علمای اهل سنت پیرامون ناصبی بودن او، دوفصلنامه امامت پژوهشی، سال هفتم، شماره22، ص139-175.
- علامه حلی، حسن بن یوسف (1412ق)، منتهی المطلب، مشهد، آستان قدس رضوی.
- عینی، محمودبن احمد (بی تا)، عمده القاری، بیروت، داراحیاءالتراث العربی.
- فیروزآبادی، سیدمرتضی حسینی (1402ق)، فضائل الخمسه من الصحاح السته، بیروت، موسسه الاعلمی للمطبوعات.
- کرکی، علی بن حسین (1411ق)، جامع المقاصد، قم، موسسه آل البیت لاحیاء التراث.
- کلینی، محمدبن یعقوب (1407ق)، الکافی، تهران، دارالکتب الاسلامیه.
- لالکائی، هبه الله بن الحسن طبری رازی (1423ق)، شرح اصول اعتقاد اهل السنه و الجماعه، السعودیه، دارطیبه.
- متقی هندی، علی بن حسام الدین (1419ق)، کنزالعمال، بیروت، دارالکتب العلمیه.
- مجلسی، محمدباقر (1403ق)، بحارالانوار، بیروت، داراحیاءالتراث العربی.
- محقق حلی، جعفربن محمد (1364)، المتعبر، قم، موسسه سیدالشهداء علیه السلام.
- مسلم نیشابوری، مسلم بن حجاج (1421ق)، الصحیح، بیروت، داراحیاءالتراث العربی.
- مطهری، مرتضی (1386)، امامت و رهبری، تهران، انتشارات صدرا.
- مظفر، محمدرضا (1429ق)، عقائد الامامیه، قم، انصاریان.
- مرعشی، قاضی نورالله حسینی تستری (1408ق)، احقاق الحق و ازهاق الباطل، با تعلیق و ملحقات آیت الله شهاب الدین مرعشی نجفی، قم، کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی.
- نجفی، محمدحسن بن باقر (1367)، جواهرالکلام، تهران، دارالکتب الاسلامیه.
- نراقی، احمدبن محمدمهدی (1415ق)، مستندالشیعه، قم، موسسه آل البیت لاحیاء التراث.
- وحیدخراسانی، حسین (1393ق)، توضیح المسائل، قم، مدرسه الامام باقرالعلوم علیه السلام.
- هیثمی، علی بن ابوبکر (1408ق)، مجمع الزوائد، بیروت، دارالکتب العلمیه.