ابعاد و مولفه های حکمرانی سبز در راستای تعالی آموزش دانشگاهی: سنتزپزوهی بر اساس مدل روبرتس
محورهای موضوعی :
الهه امینیان
1
,
هادی پوشافعی
2
,
علی اکبر عجم
3
,
حسین مومنی مهموئی
4
1 - دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، گروه علوم تربیتی، واحد تربت حیدریه، دانشگاه آزاد اسلامی، تربت حیدریه، ایران
2 - دانشیار مدیریت آموزشی ، گروه علوم تربیتی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران
3 - استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسالمی، تربت حیدریه، ایران
4 - دانشیار مطالعات برنامه درسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تربت حیدریه، تربت حیدریه، ایران
کلید واژه: حکمرانی سبز, تعالی آموزش, دانشگاه سبز,
چکیده مقاله :
هدف از پژوهش حاضر، واکاوی ابعاد و مولفه های حکمرانی سبز در راستای تعالی آموزش دانشگاهی بود. این پژوهش با روش سنتز پژوهی بر اساس مدل روبرتس انجام شد که دادههای موردنیاز از طریق جستوجوی نظاممند به دست آمد. در مرحله تحلیل دادهها از طریق کدگذاری موردبررسی قرار گرفت. نتایج پژوهش نشاندهنده 4 کد انتخابی، عوامل اجتماعی – فرهنگی شامل 4 محور (خلاقیت و نوآوری، باورها و انگارههای فرهنگی، مسئولیتپذیری اجتماعی)؛ عوامل محتوایی- آموزشی دربرگیرنده 2 محور (برنامه درسی، یادگیری مشارکتی)؛ عوامل رهبری- مدیریتی شامل 2 محور (محورهای ایجاد چشم-انداز دانشگاه سبز، ارزیابی عملکرد، مدیریت منابع انسانی کارآمد، سیاستگذاری و برنامهریزی سازمانی، توسعه حرفهای کارکنان، همکاری و همافزایی بخشی و درونسازمانی)؛ عوامل کارکردی – عملیاتی دربرگیرنده 4 محور (کاهش مصرف انرژی؛ مدیریت آب و پسماند؛ طراحی ساختمانی سبز؛ تحول ساختاری) بود. این نتایج میتواند مبنای طراحی سیاستهای راهبردی و الگوسازی حکمرانی سبز در راستای نهادینهسازی فرهنگ پایداری در نظام آموزش عالی باشد. درنهایت، الگوی ارائهشده میتواند بهعنوان راهنمایی اثربخش برای تصمیمگیریان آموزشی و مدیران منابع انسانی در جهت ارتقای کارآمدی، پایداری و توانمندسازی دانشگاه و دانشگاهیان در راستای تسهیل دستیابی به دانشگاه سبز بهکار گرفته شود.
The aim of the present study was to analyze the dimensions and components of green governance in the direction of university education excellence. This study was conducted using a synthesis research method based on the Roberts model, and the required data was obtained through a systematic search. In the data analysis stage, it was examined through coding. The results of the study indicate 4 selected codes, socio-cultural factors including 4 axes (creativity and innovation, cultural beliefs and ideas, social responsibility); content-educational factors including 2 axes (curriculum, collaborative learning); leadership-management factors including 2 axes (axes of creating a green university vision, performance evaluation, efficient human resource management, organizational policy and planning, staff professional development, sectoral and intra-organizational cooperation and synergy); The functional-operational factors included 4 axes (reduction of energy consumption; water and waste management; green building design; structural transformation). These results can be the basis for designing strategic policies and modeling green governance in order to institutionalize a culture of sustainability in the higher education system. Ultimately, the presented model can be used as an effective guide for educational decision-makers and human resource managers to improve the efficiency, sustainability, and empowerment of the university and academics in order to facilitate the achievement of a green university.
بابایی نیولوئی، فهیمه؛ عطائی، محمد و کیومرزی شیراز، ناهید (1403). چالشهای نوپدید تغییر حکمرانی ستادی به حکمرانی استانی و محلی در فضای سیاستگذاری؛ (با نگاهی به وضعیت تعالی و توانمندسازی حکمرانی محلی در استانهای شمالغرب کشور)، نشریه حکمرانی متعالی، 4(16)، 57-79. magiran.com/p2737962
پیغان، وحید؛ یعقوبی، نورمحمد و کیخا، عالمه (1401). سنجش و اعتباریابی الگوی حکمرانی خوب با رویکرد توسعه پایدار (مطالعه¬ای در سیستان و بلوچستان). فصلنامه مطالعات دولتی ایران، سال پنجم، شماره دوم، صص 117-138.
حمزوی، حسین؛ خادمی، عبدالواسع؛ محبی، عاطفه و کاملی، محمد جواد (1402). تأثیر مدیریت منابع انسانی سبز بر مسئولیت اجتماعی سازمان¬های آموزشی با نقش میانجی رفتار سبز کارکنان. فصلنامه مدیریت دانشگاهی، سال دوم، شماره دوم، صص 122-97.
خنیفر، حسین؛ موسوی، سید حسین؛ عزیزی، مهسا و موسوی، سیده مهسا (1403). ارائه الگوی حکمرانی نظام تربیت¬معلم (یک مطالعه فراترکیب). فصلنامه مدیریت فرهنگسازمانی.
راد، سیدابراهیم و جباری، علیرضا. (1401). طراحی چارچوبی برای شناسایی و دستهبندی مؤلفههای دانشگاه سبز در دانشگاه فرهنگیان. مطالعات آموزشی و آموزشگاهی, 11(2), 165-193.
رحمانی، محسن؛ محمدزاده، رضا؛ حسینی، سید حسن؛ صمیمی، مهدی و جعفری تراجی، خلیل (1402). طراحی الگوی تأثیر عوامل تعالی سازمانی بر توسعه مدیریت دانش (مورد مطالعه: سازمان¬های دفاعی- نظامی). فصلنامه مدیریت علوم دریایی، دوره چهارم، شماره یازدهم، صص 41-24.
رعنایی کردشولی، حبیب الله و علوی، سید مسلم (1401). مقایسه الگوهای حکمرانی دانشگاهی در کشورهای منتخب، مجله آموزش عالی ایران، 14(1)، 91-113. magiran.com/p2521085
روزبه، زهرا؛ مداحیان، شیوا و نیک¬پور، امین (1402). ارائه الگوی حکمرانی سبز با رویکرد توسعه پایدار در نظام سلامت (مورد مطالعه؛ دانشگاه علوم پزشکی کرمان). فصلنامه مدیریت و چشم¬انداز آموزش، دوره پنجم، شماره سوم، صص 99-70.
سلکی، نیلوفر، موحدی محمدی، حمید و رضایی، عبدالمطلب (۱۳۹۶). ضرورت مولفه مدیریت سبز در توسعه دانشگاه سبز، چهارمین کنفرانس بینالمللی برنامهریزی و مدیریت محیطزیست، تهران، دانشکده محیطزیست دانشگاه تهران.
سلکی، نیلوفر؛ موحد محمدی، حمید؛ رضایی، عبدالمطلب؛ موسوی بهرام آبادی، سعادت (1397). تحلیل موانع و راه کارهای توسعه دانشگاه سبز از دیدگاه اعضای هیات علمی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، فصلنامه علوم محیطی، 16(4)، 113-134. magiran.com/p1940148
سلیمان¬زند، علی؛ صالحی عمران، ابراهیم و کرمخانی، زینب (1401). شناسایی مولفه¬های دانشگاه سبز در بستر پارادایم دانشگاه نسل پنجم. دوفصلنامه مطالعات برنامه¬ریزی آموزشی، دوره یازدهم، شماره بیست و یکم، صص 75-53.
سید علوی، سید محمد؛ قلاوندی، حسن؛ قلعه¬ای، علیرضا و محمدخانی، کامران (1398). شاسایی و اولویت¬بندی مولفه¬های مدیریت سبز دانشگاه¬ها. فصلنامه علوم و تکنولوژی محیطزیست، دوره بیست و یکم، شماره پنجم، صص 80-66.
شریف¬زاده، محمدشریف؛ نجفی¬نژاد، علی و عبداله¬زاده، غلامحسین (1402). آینده¬نگاشت تعالی دانشگاه در مسیر اسلامی – ایرانی پیشرفت: تجربه دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. فصلنامه مطالعات کارآفرینی و توسعه پایدار کشاورزی، دوره 10، شماره 1، صص 146-111.
گلابگیر نیک، سلیمه¬سادات؛ معقول، علی؛ ناصری، نازیا سادات و چرابین، مسلم (1398). طراحی مدل تعالی سازمانی دانشگاه فرهنگیان شمال شرق کشور. فصلنامه پژوهش در نظام¬های آموزشی، دوره چهاردهم، شماره چهل و هشتم، صص 74-59.
مروی¬نام، محمدرضا؛ تنهایی، علیرضا و رحیمی، عبداله (1403). شناسایی ارکان و پیشران¬های موثر بر توسعه دانشگاه نسل چهارم؛ (موردپژوهی: دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری). فصلنامه مطالعات منابع انسانی.
نوری، مسعود؛ مرزبان، ادیب¬منش؛ مرادی، امیر و صیادی، یاسر (1403). تجربه زیسته مدیران از تعالی سازمانی. فصلنامه مطالعات مدیریت راهبردی، دوره 15، شماره 58، صص 103-85.
نیکخصال، محبوبه و شکی، محمد حسن (1403). تأثیر مسئولیت اجتماعی بر عملکرد مدیران و کارکنان با نقش تعدیل¬گر مدیریت منابع انسانی سبز. پژوهش¬نامه مدیریت تحول، سال پانزدهم، شماره 30، صص 237-216.
واحدی، مرجان؛ مرادنژادی، همایون و شریق¬زاده، محمد شریف (1402). تبیین کاربست مدیریت سبز در استانداری واحدهای تابعه در استان ایلام. دوفصلنامه مطالعات مدیریت توسعه سبز، سال دوم، شماره دوم، صص 15-1.
Ahakwa, I., Yang, J., Tackie, E. A., & Asamany, M. (2021). Green human resource management practices and environmental performance in Ghana: the role of green innovation. SEISENSE Journal of Management, 4(4), 100-119.
Ahmad, S. (2015). Green human resource management: Policies and practices. Cogent business & management, 2(1), 1030817.
Ahmad, S., Islam, T., Sadiq, M., & Kaleem, A. (2021). Promoting green behavior through ethical leadership: a model of green human resource management and environmental knowledge. Leadership & Organization Development Journal, 42(4), 531-547.
Bahuguna, P. C., Srivastava, R., & Tiwari, S. (2023). Two-decade journey of green human resource management research: a bibliometric analysis. Benchmarking: An International Journal, 30(2), 585-602.
da Silva, L. A., de Aguiar Dutra, A. R., & de Andrade Guerra, J. B. S. O. (2023). Decarbonization in Higher Education Institutions as a Way to Achieve a Green Campus: A Literature Review. Sustainability, 15(5), 4043.
Dagiliūtė, R., Liobikienė, G., & Minelgaitė, A. (2018). Sustainability at universities: Students’ perceptions from Green and Non-Green universities. Journal of Cleaner Production, 181, 473-482.
Debbarma, J., & Choi, Y. (2022). A taxonomy of green governance: A qualitative and quantitative analysis towards sustainable development. Sustainable Cities and Society, 79, 103693.
Farooq, K., Yusliza, M. Y., Muhammad, Z., & Mat, N. H. N. (2022). Make it their decisions, not your directives: exploring required green competencies for employee ecological behaviour. Organizacija, 55(2), 128-141.
Fissi, S., Romolini, A., Gori, E., & Contri, M. (2021). The path toward a sustainable green university: The case of the University of Florence. Journal of Cleaner Production, 279, 123655.
Leal Filho, W., Will, M., Salvia, A. L., Adomßent, M., Grahl, A., & Spira, F. (2019). The role of green and Sustainability Offices in fostering sustainability efforts at higher education institutions. Journal of Cleaner Production, 232, 1394-1401.
Li, X., Ni, G., & Dewancker, B. (2019). Improving the attractiveness and accessibility of campus green space for developing a sustainable university environment. Environmental Science and Pollution Research, 26, 33399-33415.
Liu, F., Lai, K. H., Wu, J., & Duan, W. (2021). Listening to online reviews: A mixed-methods investigation of customer experience in the sharing economy. Decision Support Systems, 149, 123-177.
Liu, Q., & Ren, J. (2020). Research on the building energy efficiency design strategy of Chinese universities based on green performance analysis. Energy and Buildings, 224, 110242.
Marrone, P., Orsini, F., Asdrubali, F., & Guattari, C. (2018). Environmental performance of universities: Proposal for implementing campus urban morphology as an evaluation parameter in Green Metric. Sustainable Cities and Society, 42, 226-239.
Ren, S., Tang, G., & E Jackson, S. (2018). Green human resource management research in emergence: A review and future directions. Asia Pacific Journal of Management, 35, 769-803.
Santos Silva, L. C., Ten Caten, C. S., Gaia, S., & de Oliveira Souza, R. (2023). Tool for assessment of the green technology transfer structure in Brazilian public universities. Sustainability, 15(8), 6873.
Tshivhase, L., & Bisschoff, C. (2023). Designing a model to measure and manage the implementation of green initiatives at South African universities. Environmental Economics, 14(1), 1.
Tshivhase, L., & Bisschoff, C. (2023). Designing a model to measure and manage the implementation of green initiatives at South African universities. Environmental Economics, 14(1), 1.
Us, Y., Pimonenko, T., Lyulyov, O., Chen, Y., & Tambovceva, T. (2022). Promoting green brand of university in social media: Text mining and sentiment analysis. Virtual Economics, 5(1), 24-42.
Xu, S., & Zhu, H. (2022). Does green governance efficiency and green finance polices matters in sustainable environment: Implications for public health. Frontiers in Public Health, 10, 861349.
Xue, Y., Jiang, C., Guo, Y., Liu, J., Wu, H., & Hao, Y. (2022). Corporate social responsibility and high-quality development: Do green innovation, environmental investment and corporate governance matter?. Emerging Markets Finance and Trade, 58(11), 3191-3214.
Yadegaridehkordi, E., & Nilashi, M. (2022). Moving towards green university: a method of analysis based on multi-criteria decision-making approach to assess sustainability indicators. International Journal of Environmental Science and Technology, 19(9), 8207-8230.
