شاخصه های ارتقای رضایتمندی از مسکن کوچک مقیاس و مقرون به صرفه در اصفهان
محورهای موضوعی : مبانی نظری معماری و شهرسازی
شمیمه منجمی
1
( دانشجوی کارشناسی ارشد معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران)
گلرخ کوپایی
2
(استادیار گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران)
کلید واژه: مسکن کوچک مقیاس, مسکن مقرون به صرفه, رضایتمندی ساکناین, اصفهان,
چکیده مقاله :
با توجه به افزایش روزافزون قیمت مسکن، سازندگان و طراحان، به دنبال کاهش قیمت مسکن از طریق پایین آوردن متراژ مسکن میباشند؛ لیکن متراژ پایین مسکن، سبب بهوجود آمدن معضل افت کیفیت میگردد که در نهایت سطح رضایتمندی استفاده کنندگان را تحت تأثیر قرار می دهد؛. با توجه به اینکه طراحان در حیطه ی کار خود می توانند تأثیر قابل توجهی در این زمینه داشته باشند؛، لذا هدف از پژوهش حاضر ارائه ی دستورالعملهای طراحی جهت پاسخ به چالش های مربوط به محدودیت فضاهای مسکن های کوچک مقیاس با در نظر گرفتن ترجیحات و رضایتمندی ساکنان می باشد. روش تحقیق پژوهش حاضر بر اساس هدف، از نوع پژوهش کاربردی است. روند پژوهش، ابتدا مروری مختصر از متداول ترین ویژگی های مسکن کوچک مقیاس، مسکن مقرون به صرفه و رضایتمندی کاربر ارائه می کند؛، سپس معیارهای بیان شده را بر اساس اولویت ترجیحات ساکنان قبلی و فعلی جهت تسهیل طراحی مسکن های کوچک مقیاس رتبه بندی می کند. نظرسنجی جامعهی مورد مطالعه از طریق یک نظرسنجی آنلاین با مخاطب های ساکن شهر اصفهان در رسانه های اجتماعی می باشد. تحلیلهای توصیفی، شامل میانگین و انحراف معیار و تحلیل استنباطی، شامل آزمون فریدمن و آزمون تی استیودنت تک نمونه درSPSS ، معیار های ساکنان خانههای کوچک را مقایسه می کنند. نتایج حاکی از ارائه ی معیار های تأثیر گذار در 3 حوزه ی طراحی (از جمله امکان استفاده از دیوارهای متحرک و عدم امکان حذف پنجره از اتاق خواب)، خدماتی (اولویت لزوم ایجاد فضاهایی برای نگهداری کودکان و لزوم وجود نگهبانی) و هزینه (بالاترین امتیاز لزوم اختصاص هزینه ی بیشتر به سازه ی با دوام و ارجحهیت اختصاص هزینه، برای طراحی داخلی واحد نسبت به طراحی نمای خارجی) می باشد که به معماران در جهت طراحی مسکن های کوچک مقیاس، کمک می کند.
Given the ever-increasing cost of housing, builders and designers are seeking to reduce housing prices by reducing the square footage of homes. However, reducing the square footage of a home leads to a quality reduction issue that ultimately affects the satisfaction of the residents. Designers can have a significant impact in this area, and the goal of this research is to provide design guidelines to address the challenges of designing small-scale housing spaces while considering the preferences and satisfaction of residents. The research methodology is based on an applied research approach. The research process first provides a brief overview of the most common features of small-scale housing, affordable housing, and user satisfaction, and then ranks the stated criteria based on the priorities of previous and current residents to facilitate the design of small-scale housing. A community survey via an online survey with residents of Isfahan city on social media is used to design such homes. Descriptive analyses, including means and standard deviations, and inferential analyses, including the Friedman and one-sample t-tests in SPSS, compare the criteria of small home residents. The results indicate that the most influential criteria in three design areas (including the possibility of using movable walls and the inability to remove windows from the bedroom, the priority of creating spaces for children's care and the need for security, and the highest score of allocating more funds to durable and prestigious structures and allocating funds for interior design compared to exterior design) can help architects in designing small-scale housing.
آجیلیان ممتاز، شیوا و رفیعیان، مجتبی و آقاصفری، عارف. (1396). بررسی عوامل موثر بر رضایتمندی سکونتی از پروژه های مسکن اقشارکمدرآمد (مورد پژوهشی: مسکن مهر قرقی (شهرک مهرگان)). دوفصلنامه معماری و شهرسازی ایران، 8(13)،247-257.
اخوت، هانيهالسادات و بمانيان، محمدرضا و انصاري، مجتبي. (۱۳۹۰). بازشناسی مفاهیم معنوی سکونت در مسکن سنتی اقلیم کویری، فصلنامه مطالعات شهرایرانی اسلامی، 2(5)، 95-102.
پوردیهیمی، شهرام. (۱۳۹۱). شهر، مسکن و مجموعهها، تهران: انتشارات آرمانشهر.
پورمعینی، حمید و شفیعی، سعید. (۱۳۹۶). پیشنهادات مبتنی بر اصول طراحی اکولوژیکی جهت ارتقای کیفیت فضای باز مجتمعهای مسکونی و بررسی اهمیت اکولوژی منظر. پنجمین کنگره بینالمللی عمران، معماری و توسعه شهری، تهران.
راپاپورت، ایمس. (۱۳۸۲). خاستگاههای فرهنگی معماری، ترجمهی صدفالرسول و افرا بانک، فصلنامهی خیال، (8)، 56-97.
رجبی امیرآباد، ربابه، و رحمانی، بیژن. (1397). ساماندهی سیمای شهری در راستای بهبود کیفیت زندگی شهر ملایر. آمایش محیط، 11(40 )، 91-113.
زهره، مسعود و رضایی، حسین. (1399). ارزیابی رضایتمندی سکونتی در مجموعه مسکن مهر به مثابه راهبردی جهت پیشگیری از اتلاف سرمایه ملی (مطالعه موردی: مجتمع دولت مهر شهر کرمانشاه). دوفصلنامه معماری و شهرسازی ایران، 11(2)، 5-20.
سرتیپیپور، محسن. (۱۳۹۰). پدیدارشناسی مسکن روستا، مسكن و محيط روستا.30(133)، -314.
صدریان، زهرا. (۱۳۹۲). مسکن اقشار کمدرآمد با رویکرد ارتقای کیفیت محیط مسکونی، پایاننامه منتشرنشده کارشناسی ارشد، دانشگاه علم و صنعت ایران، مهندسی معماری گرایش مسکن.
طاهر طلوع دل، محمدصادق و پورباقر، سمیه و مهدوی، لیلا. (1396). بررسی رضایتمندی ساکنان مسکن مهر تهران مبتنی بر معیارهای کالبدی و منظری (مقاله علمی وزارت علوم)، معماری و شهرسازی ایران (8).
ضابطیان، الهام و صادقی، علیرضا و حسینآبادی، سمانه. (1396). بررسی میزان رضایتمندی ساکنان از پروژههای مسکن مهر با تاکید بر ارزیابی مؤلفههای عینی (نمونه موردی: پروژه مسکن مهر قم). معماری و شهرسازی ایران، 8(14)، ۱۷۳-۱۸۴.
کوپر، کلیر. (۱۳۷۹). خانه همچون نمادی از خود، از کتاب مبانی فلسفی و روانشناختی ادراک فضا، نشر خاک، اصفهان.
لک، نیلوفر و کریمی، باقر و موحد، خسرو. (۱۴۰۰). ارزیابی مولفههای ارتقادهنده مسکن مهر در راستای کاهش آسیبپذیری اجتماعی از دیدگاه ساکنان؛ موردپژوهی: مسکن مهر صدرا. نگرشهای نو در جغرافیای انسانی، 4(52)، 165-184.
مازلو، ابراهام اچ. (۱۹۵۴). انگیزش و شخصیت. مشهد: بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی.
وارثی، حمیدرضا و محمودزاده، محمود. (1394). برنامه ریزی مسکن دهکهای درآمدی استان اصفهان مطالعه موردی: خانوارهای شهری استان اصفهان، مجله آمایش جغرافیایی فضا، 5(18).
Ahsan, M. (2019). Making Unaffordable to Affordable: Looking into Affordable Housing Issues and Its Remedies. Architecture and Urban Planning, 15(1), 22-29.
Appleyard, D. & Okamoto, R. Y. (1968). Environmental criteria for ideal transportation systems. Institute of Urban & Regional Development, University of California.
Bardhan, R. & Debnath, R. & Malik, J. & Sarkar, A. (2018). Low-income housing layouts under socio-architectural complexities: A parametric study for sustainable slum rehabilitation. Sustainable Cities and Society. 41. 126-138.
Becker, J. (2018). The minimalist home: a room-by-room guide to a declutered, refocused life (E. Stanford (ed.). Waterbrook.
Bentley et al. (1985). Responsive Environment, a Manual for Designers (pp. 85-95). Oxford: Butterworth Architecture.
Boeckermann, L.M.& Kaczynski, A.T. & King, S.B. (2019). Dreaming big and living small: examining motivations and satisfaction in tiny house living. J Hous and the Built Environ 34, 61–71.
Chohan, A. H. (2022). Matrix of Affordable Housing Assessment: A Development Process, Designs 2022, 6(4).
CIOB. (2016). What’s Happening to Our Quality Control? Magazine of the Chartered Institute of Building.
Evans K. (2020) Tackling Homelessness with Tiny Houses: An Inventory of Tiny House Villages in the United States, The Professional Geographer, 72(3), 360-370.
Eziyi O. I. & Akunnaya P. O.& Albert B. A.& Dolapo A. (2013). Performance evaluation of residential buildings in public housing estates in Ogun State, Nigeria: Users' satisfaction perspective. Frontiers of Architectural Research, 2(2), 178-190.
Fabiola Ch.& Satoshi O. (2023). Tiny house characteristics in Indonesia based on millennial’s user preference, Urban, Planning and Transport Research, 11(1).
HUD Office of Policy Development & Research. (2019). Affirmatively Furthering Fair Housing Data and Mapping Tool (AFFH-T) Data Documentation; U.S. Department of Housing and Urban Development: Washington, DC, USA.
Jacobs, J. (1961). Jane jacobs. The Death and Life of Great American Cities, 21(1), 13-25.
Jiboye, A. (2012). Post-occupancy evaluation of residential satisfaction in Lagos, Nigeria: Feedback for residential improvement, Frontiers of Architectural Research, 1(3), 236-243.
Lansing, J. & Marans, R. (1969). Evaluation of Neighborhood Quality. Journal of the American Institute of Planners, 35, 195-199.
Larsen, T.S.& Rohde, L.&, Jonsson, K.T.&, Rasmussen, B.& Jensen, R.L.& Knudsen, H.N.& Witterseh, T.& Bekö, G. (2020). IEQ-Compass – A tool for holistic evaluation of potential indoor environmental quality. Building and Environment, 172.
Litman, T. (2022). Affordable-Accessible Housing in a Dynamic City, Why and How to Increase Affordable Housing in Accessible Neighborhoods.
Lynch, K. (1981). A Theory of Good City Form. MIT Press (MA).
Moghimi, V.& Jusan, M. (2015). Priority of structural housing attribute preferences: identifying customer perception. International Journal of Housing Markets and Analysis, 8, 36-52.
Norberg-Schulz, C. (2000). Architecture: Presence, language, and place. Milan: Skira.
Patino, E. D. L.& Siegel, J. A. (2018). Indoor environmental quality in social housing: A literature review. Building and Environment. 131, 231-241.
Poll, H. F. P. M. V. (1997). The perceived quality of the urban residential environment: a multi-attribute evaluation. s.n.
Rossi PH. (1955). Why Families Move: A Study in the Social Psychology of Urban Residential Mobility, Glencoe, Ill: Free Press.
Segel, G. (2015). Tiny Houses: A Permanent Supportive Housing Model. Bremerton,
Community Frameworks Development Services.
Shearer, H., & Burton, P. (2019). Towards a typology of tiny houses. Housing, Theory and Society. 36(3), 298–318.
United Nations. (1976). Housing policy guidelines for developing countries: United Nations Department of Economic and Social Affairs, United Nations Report ST/ESA/ 50, New York: UN, 81.
Wang, D& Li, A. (2022). Housing Affordability Analysis Based on D-HAQ Model. Procedia Computer Science, 199, 597-604.
Wotton, J. & Skates, H. & Shutter, L. (2018) Tiny House – when size matters, Australian Planner, 55:3-4, 209-220.
Zarrabi, M.& Yazdanfar, S.& Hosseini, S. (2021). COVID-19 and healthy home preferences: The case of apartment residents in Tehran. Journal of Building Engineering, 35.
Zero Carbon Hub. (2010). Carbon Compliance for Tomorrow’s New Homes, a Review of the Modelling Tool and Assumptions, Topic 4, Closing the Gap between Designed and Built Performance.
Zhao, J.& Peng, Z.& Liu, L.& Yu, Y.& Yu, Y. (2021). Evaluation on the Internal Public Space Quality in Affordable Housing Based on Multi-Source Data and IPA Analysis. 10(10).