اجتناب مالیاتی و خوانایی گزارشگری مالی با تاکید بر تخصص هیات مدیره و کمیته حسابرسی در بورس اوراق بهادار تهران

محورهای موضوعی : حسابداری مالی و حسابرسی

پریسا سادات بهبهانی نیا ¹ , بهار اسدی ²

1 - استادیار گروه حسابداری، دانشکده علوم اجتماعی واقتصادی، دانشگاه الزهرا (س) ، تهران، ایران
2 - گروه حسابداری، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصاد، دانشگاه الزهرا(س)

تاریخ دریافت : 1402/06/09 تاریخ پذیرش : 1402/11/18 تاریخ انتشار : 1404/11/05

کلید واژه: اجتناب مالیاتی, تخصص هیات مدیره, خوانایی گزارشگری مالی, کمیته حسابرسی.,

چکیده مقاله :

هدف این تحقیق بررسی ارتباط اجتناب مالیاتی و خوانایی گزارشگری مالی با تاکید بر تخصص هیات مدیره و کمیته حسابرسی در بورس اوراق بهادار تهران می باشد. نقش اصلی گزارشگری مالی ارائه اطلاعات شفاف به استفاده کنندگان است که می توان آن را به عنوان یکی از ابزارهای ایفای مسئولیت پاسخگویی مدیران دانست. مدیران برای قضاوت در گزارشگری مالی فرصت دارند و می-توانند از دانش خود درباره فعالیت های تجاری برای بهبود قابلیت خوانایی صورت های مالی به عنوان ابزاری برای انتقال اطلاعات به سرمایه گذاران و اعتبار دهندگان بالقوه استفاده نمایند. برای دست یابی به اهداف تحقیق داده‌های 100 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال‌های 1396 الی 1400 مورد استفاده قرار گرفت. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که بین اجتناب مالیاتی و خوانایی گزارشگری مالی ارتباط منفی و معناداری وجود دارد. بر این اساس شرکت‌هایی با اجتناب مالیاتی بالاتر تلاش در کاهش خوانایی گزارشگری مالی دارند. همچنین تخصص هیات مدیره و اندازه کمیته حسابرسی ارتباط بین اجتناب مالیاتی و خوانایی گزارشگری مالی را تعدیل می کند. بدین معنی که هرچه تخصص هیات مدیره بالاتر باشد، و هرچه تعداد اعضای کمیته حسابرسی بیشتر باشد، در جهت افزایش اجتناب مالیاتی از کاهش خوانایی بیشتری استفاده می‌شود.

چکیده انگلیسی:

TThe aim of this study is to investigate the relationship between tax avoidance and financial reporting readability with emphasis on the expertise of the board of directors and audit committee in Tehran Stock Exchange. The main role of financial reporting is to provide transparent information to users, which can be considered as one of the tools for the responsibility of managers' accountability. Managers have opportunities to exercise judgment in financial reporting and can use their knowledge of business activities to improve the readability of financial statements as a means of transmitting information to potential investors and creditors. The aim of this study is to investigate the relationship between tax avoidance and financial reporting readability with emphasis on the expertise of the board of directors and audit committee. For this purpose, data of 100 companies listed in Tehran Stock Exchange during 2017-2021 were used. The findings show that there is a negative and significant relationship between tax avoidance and financial reporting readability. So companies that have more tax avoidance try to reduce financial reporting readability more. The board's expertise also moderates the relationship between tax avoidance and financial reporting readability. This means that the higher the expertise of the board, the more negative the relationship. Finally, the Audit Committee adjusts the relationship between tax avoidance and financial reporting readability. This means that the higher the number of audit committee members, the more negative the relationship.

منابع و مأخذ:

پور حیدری، امید. برهانی نژاد، سعید و محمدرضاخانی، وحید، 1394. بررسی تاثیر کیفیت حسابرسی بر به موقع بودن گزارش حسابرسی در شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. دانش حسابرسی. ۱۴ (۵۸) :۸۵-۱۰۴
پورحیدری، امید؛ فدوی، محمد حسین و امینی نیا، میثم،1392. بررسی تأثیر اجتناب از پرداخت مالیات بر شفافیت گزارشگری مالی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران پژوهش نامه اقتصادی، 14(52)، 69-85.
خواجوی، شکراله. رضایی، غلامرضا. فانی، لیلا،1401. رابطه بین اجتناب مالیاتی و ضعف کنترلهای داخلی. قضاوت و تصمیم گیری در حسابداری و حسابرسی 1(1), 47-66. doi: 10.30495/jdaa.2022.691736
رضایی پیته نویی، یاسر و مهدی صفری گرایلی ،1397. خوانایی گزارشگری مالی و احتمال گزارشگری متقلبانه، پژوهش های حسابداری مالی، سال دهم، شماره چهارم.
ریاحی نژاد، محدثه. توانگر، افسانه، 1400. 'تأثیر فرهنگ سازمانی بر رابطه مدیریت سود و خوانایی گزارش‌های مالی. پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی. (52). 13. 114-87
زلقی، حسن. نوروزی، محمد. اسدی، غلامحسین و محمد کزازی ،1398. ویژگی های کمیته حسابرسی، هزینه بدهی و کارایی سرمایه گذاری. پژوهش های حسابداری مالی، سال یازدهم، شماره اول، پیاپی 39.
ستایش، محمد حسین. ابراهیمی، فهیمه، 1400. رابطه جانشینی میزان استفاده از اهرم مالی در ساختار سرمایه و اجتناب مالیاتی. پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی. (49). 13. 53-72
صفری گرایلی مهدی، رضائی پیته نوئی یاسر،1398. استراتژی تجاری و خوانایی گزارشگری مالی. حسابداری مالی. ۱۱ .۴۲. ۱۳۰-۱۵۰
فرهنگ دوست، شایان؛ زند شانقی، آرزو و شیرشکن، سعید. 1399. بررسی تاثیر مکانیزم های حاکمیت شرکتی بر خوانایی گزارش حسابرس. پیشرفت‌های حسابداری، 12(2)، 231-268.
فضل الهی، سیف اهلل و ملکی توانا، منصوره،1389. روش شناسی تحلیل با تاکید بر تکنیکهای خوانایی سنجی و تعیین ضریب درگیری عیار. پژوهشهای علوم انسانی،.سال دوم، شماره اول، صص 71-94.
قائمی، فاطمه. مرادی، زهرا. علوی، غلامحسین. 1399. تأثیر ویژگی‌های کمیته حسابرسی بر کنترل‌های داخلی و مدیریت سود. پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی, 12(46). 280-259.
کاظمی علوم مهدی، عبدی مصطفی، سیفی فریده، شهبازی وحید،1401. تأثیر رقابت در بازار محصول بر خوانایی گزارش های مالی. حسابداری مالی. ۱۴ ، (۵۳) :۱۰۰-۱۱۶
Abubakar, A. H., Mansor, N., and Wan-Mohamad, W. I. A.,2021. Corporate Tax Avoidance, Free Cash Flow and Real Earnings Management: Evidence from Nigeria.‏ Universal Journal of Accounting and Finance, 9(1), 86-97
Armstrong, C. S., Blouin, J. L., Jagolinzer, A. D., & Larcker, D. F.,2015. Corporate governance, incentives, and tax avoidance. Journal of accounting and Economics, 60(1), 1-17.
Chen, C., Hanlon, D., Khedmati, M., & Wake, J.,2023. Annual Report Readability and Equity Mispricing. Journal of Contemporary Accounting & Economics, 100368.‏
Chen, C., Wang, D., & Wang, B.,2023. Interface between context and theory: the application and development of Agency Theory in the Chinese context. International Journal of Emerging Markets, 18(1), 45-63.‏
Chen, Y., Ge, R., Louis, H., & Zolotoy, L.,2019. Stock liquidity and corporate tax avoidance. Review of Accounting Studies, 24(1), 309-340.
Choi, J. H., Jeon, K. A., & Park, J. I.,2004. The role of audit committees in decreasing earnings management: Korean evidence. International Journal of Accounting, Auditing and Performance Evaluation, 1(1), 37-60.‏
Delgado, F. J., Fernández-Rodríguez, E., García-Fernández, R., Landajo, M., & Martínez-Arias, A.,2023. Tax avoidance and earnings management: a neural network approach for the largest European economies. Financial Innovation, 9(1), 19.
Fauzan, F., Ayu, D. A., & Nurharjanti, N. N.,2019. The effect of audit committee, leverage, return on assets, company size, and sales growth on tax avoidance. Riset Akuntansi Dan Keuangan Indonesia, 4(3), 171-185.‏
Guedrib, M., & Marouani, G.,2023. The interactive impact of tax avoidance and tax risk on the firm value: new evidence in the Tunisian context. Asian Review of Accounting, 31(2), 203-226.
‏Hasan, A., Anwar, W., Zahir-Ul-Hassan, M. K., & Ahmed, A.,2023. Corporate governance and tax avoidance: evidence from an emerging market. Applied Economics, 1-17.
Hasan, M. M., & Habib, A.,2023. Corporate tax avoidance and trade credit. Accounting and Business Research, 1-30.‏
Hasan, M.M. and Habib, A.,2020. Readability of narrative disclosures, and corporate liquidity and payout policies. International Review of Financial Analysis, 68, 101460.
Hassan, M.K., Abu Abbas, B. and Samy, N.G.,2019.. Readability, governance and performance: a test of the obfuscation hypothesis in Qatari listed firms. Corporate Governance: The International Journal of Business in Society, 19, 270-298.
‏Hesarzadeh, R., Bazrafshan, A., & Rajabalizadeh, J.,2020. Financial reporting readability: Managerial choices versus firm fundamentals. Spanish Journal of Finance and Accounting/Revista Española de Financiación y Contabilidad, 49(4), 452-482.
Hutchens, M., Rego, S. O., & Williams, B.,2023. Tax avoidance, uncertainty, and firm risk. Uncertainty, and Firm Risk (May 1, 2023).‏
‏Hwang, N. C. R., Chiou, J. R., & Wang, Y. C.,2016. "Effect of disclosure regulation on earnings management through related-party transactions: Evidence from Taiwanese firms operating in China". Journal of Accounting and Public Policy, 32(4), 292-313.
Islam, M. N., & Hashim, F.,2023. Audit Committee Attributes and Corporate Tax Avoidance: The Moderating Role of Audit Committee Independence. International Journal of Advanced Research in Economics and Finance, 5(1), 99-113.
Jiang, W., Zhang, C., & Si, C.,2022. The real effect of mandatory CSR disclosure: Evidence of corporate tax avoidance. Technological Forecasting and Social Change, 179, 121646.
Mohammad, W. M. W., Osman, M., & Rani, M. S. A.,2023. Corporate governance and environmental, social, and governance (ESG) disclosure and its effect on the cost of capital in emerging market. Asian Journal of Business Ethics, 1-17.‏
Nguyen, J.H.,2021. Tax Avoidance and Financial Statement Readability. European Accounting Review, 30(5), 1043-1066.
‏Rahman, D., & Kabir, M.,2023. Does Board Independence Influence Annual Report Readability?. European Accounting Review, 1-28.‏
Rennekamp, K.,2012. Processing fluency and investors’ reactions to disclosure readability.
Shin, H. J. & Woo, Y.S. (2018). The effect of tax avoidance on cost of debt capital: Evidence from Korea. South African Journal of Business Management, 48, 83 – 89.
Sutrisno, P., Utama, S., Hermawan, A. A., & Fatima, E.,2023. Founder or descendant CEOs, tax avoidance and firms' future risks: the Indonesian evidence. Journal of Family Business Management.‏
Velte, P.,2020. Does Gender Diversity in the Audit Committee Influence Key Audit Matters' Readability in the Audit Report? UK evidenceCorporate Social Responsibility and Environmental Management. Forthcaoming.