اثربخشی بازی درمانی شناختی رفتاری بر مهارت های اجتماعی و ناگویی هیجانی کودکان دارای اضطراب جدایی
الموضوعات : Journal of Excellence in Counseling and Psychotherapyعلی رضا همایونی 1 , اعظم نوری خوش رودباری 2
1 - گروه روانشناسی، واحد بندر گز، دانشگاه آزاد اسلامی، بندر گز، ایران
2 - کارشناسی ارشد روانشناسی، گروه روانشناسی، واحد آیت الله کوهستانی بهشهر، دانشگاه ازاد اسلامی، بهشهر، ایران
الکلمات المفتاحية: اضطراب جدایی, بازی درمانی شناختی رفتاری, کودکان, مهارتهای اجتماعی, ناگویی هیجانی,
ملخص المقالة :
پژوهش حاضر با هدف تعیین اثر بخشی بازی درمانی شناختی رفتاری بر مهارتهای اجتماعی و ناگویی هیجانی کودکان دارای اضطراب جدایی می باشد. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون و پسآزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری این پژوهش را کلیه کودکان 6 ساله دارای اختلال اضطراب جدایی، مراجعه کننده به کلینیکهای روانشناسی در سال 1404 تشکیل دادند که تعداد 24 کودک دارای اضطراب جدایی به صورت در دسترس انتخاب شدند و در دوگروه آزمایش (12 نفر) و کنترل (12 نفر) به صورت تصادفی جایگذاری شدند. برای گروه آزمایش درطول 8 جلسه، هفتهای دو جلسه به مدت 60 دقیقه، بازی درمانی شناختی رفتاری اجرا شد و به گروهکنترل آموزشی داده نشد. جهت جمعآوري دادهها، از پرسشنامه مهارت های اجتماعی گرشام و الیوت (1990). ناگویی هیجانی کودکان نسائی مقدم و همکاران (1399)، و برای تجزیه و تحلیل دادهها از آزمون تحلیل کوواریانس، و نرم افزار SPSS26 استفاده شد. نتایج نشان داد بازی درمانی شناختی رفتاری باعث افزایش مهارتهای اجتماعی و کاهش نناگویی هیجانی کودکان دارای اضطراب جدایی شد. با توجه به نتایج استفاده از استفاده از بازی درمانی شناختی رفتاری برای افزایش مهارتهای اجتمعاعی و هیجانی و کاهش رفتارهای نامناسب توصیه میشود.
اسماعیل نژاد، سمانه و اسماعیل نژاد، نسرین (1402). مهارتهای اجتماعی و اهمیت آموزش آنها برای کودکان،سومین کنفرانس ملی مطالعات کاربردی در فرآیندهای تعلیم و تربیت،میناب. https://civilica.com/doc/1843564
ترفان، اعظم سادات، معینان، داوود.(1403). اثربخشی درمان مبتنی بر رابطه ی والد کودک بر اضطراب جدایی و اضطراب اجتماعی کودکان. مجله پرستاری کودکان. 10(4)، 50-60 URL: http://jpen.ir/article ۱-۷۶۶fa.html
درویشی چالشتری، فاطمه، غضنفری، احمد. (1402). اثربخشی بازی درمانی شناختی-رفتاری بر قلدری، اضطراب جدایی و اشتیاق تحصیلی دانشآموزان دختر پایه اول ابتدایی شهرشهرکرد. فصلنامه ایده های نوین روانشناسی. ۱۷ (21).
URL: http://jnip.ir/article- ۱-۹۴۹-fa.html
رشیدی، میلاد و نباتی، سعید و ولی نژاد، محمد و مصطفایی، حامد و ببرنژاد، علی (1402). بررسی اهمیت و ضرورت آموزش مهارت های اجتماعی به دانش آموزان، اولین همایش بین المللی جامعه شناسی، علوم اجتماعی و آموزش و پرورش با رویکرد نگاهی به آینده،بوشهر. https://civilica.com/doc/1782900
شادکام، سوده، فرهادی، مهران، ذوقی پایدار، محمدرضا، محققی، حسین.(1402) تاثیر درمان گروهی تنظیم هیجان بر نشانگان اختلال اضطراب اجتماعی همبود با اختلال اضطراب فراگیر. مجله دانشکده بهداشت و انستیتو تحقیقات بهداشتی. ۲۱ (۴)، ۴۷۱-۴۸۶.
URL: http://sjsph.tums.ac.ir/article- ۱-۶۲۹۰-fa.html
کاویانی، روزیتا، حکمتی پور، نفیسه.(1403). اثر بازی درمانی تراپلی بر اضطراب جدایی دانشآموزان دختر دبستانی: یک مطالعه کارآزمایی بالینی. مجله علمي دانشگاه علوم پزشكي گرگان. 26 (4)، 29- 37
http://goums.ac.ir/journal/article-1-4455-fa.html
مومنی، خدامراد، لرستانی، سمیه. (1400).اثربخشی بازی درمانی شناختی رفتاری بر آلکسیتایمیا و کاهش پرخاشگری در دانش آموزان مبتلا به اختلال فزون کنشی/ بی توجهی. دو فصلنامه معاصر16(2)، 12-1.
http://dorl.net/dor/20. 1001.1.20081243.1402.16.2.1.9
همتی، محبوبه (۱۴۰۰). اثربخشی بازی درمانی برمهارت های اجتماعی و تنظیم هیجان درکودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم شهر اهواز در دانشگاه پیام نور واحد بهبهان.
یعقوبی، ابوالقاسم، رشید، خسرو، بیات، احمد. (1400). اثربخشی کاربرد روش گربه ی سازگار بر کاهش نشانه های اختلال اضطراب جدایی در کودکان (یک پژوهش موردی). علوم پزشکی رازی (مجله دانشگاه علوم پزشکی ایران)، 28(9 )، 1-11.
. SID. https://sid.ir/paper/1004954/fa
Feriante J, Torrico TJ, Bernstein B.(2023) Separation Anxiety Disorder. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK560793.
Gouze KR, Hopkins J, Lavigne JV, Bryant FB. (2021). A Multi-level Longitudinal Model of Risk Factors for Generalized and Separation Anxiety Symptoms in a Community Sample of 6-year-olds. Child Psychiatry Hum Dev.;53(3):405-417. https://doi.org/10.1007/s10578-021-01132-7.
Keating, C. T. (2024). Demystifying emotion-processing: autism, alexithymia, and the underlying psychological mechanisms (Doctoral dissertation, University of Birmingham).
Main, K., Bouton, B. D., Pendergast, D., & Whitaker, N. (2025). The Importance of Social and Emotional Skills During Adolescence to Promote a Positive Social Identity: A Systematic Literature Review and Reflection Using Bronfenbrenner’s Bioecological Theory. Education Sciences, 15(2), 258. https://doi.org/10.3390/educsci15020258.
Preece, D. A., & Sikka, P. (2024). Alexithymia. In J. J. Gross & B. Q. Ford (Eds.), Handbook of emotion regulation (3rd ed., pp. 233–241). The .Guilford Press.
Poopal T. (2021). Separation anxiety disorder among children and adolescents. International Journal of Indian Psychology, 9(1), 859-866. DIP:18.01.091/20210901, DOI:10.25215/0901.091.
Short, C. A., & Vital, P. (2021). A Systematic Review of Social Maintenance Behavior Outcomes of Interactive Social Interventions for Children With Autism Spectrum Disorders. Focus on Autism and Other Developmental Disabilities, 36(2), 108-120. https://doi.org/10.1177/1088357621989324.
Sharma P, Sen MS, Sinha UK, Kumar D. (2024).Childhood Trauma, Emotional Regulation, Alexithymia, and Psychological Symptoms Among Adolescents: A Mediational Analysis. Indian Journal of Psychological Medicine.;0(0). https://doi.org/10.1177/02537176241258251.
Zugman, A., Winkler, A. M., Qamar, P., & Pine, D. S. (2024). Current and Future Approaches to Pediatric Anxiety Disorder Treatment. American Journal of Psychiatry, 181(3), 189–200. https://doi.org/10.1176/appi.ajp.20231037.
