اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر بهزیستی ذهنی و شفقت به خود در دختران اختلال ملال پیش از قاعدگی
الموضوعات : Journal of Educational Psychology
زهرا سیفی کردلر
1
,
مجید برادران
2
,
آذر کیامرثی
3
,
رضا کاظمی
4
1 - دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران
2 - استادیار، گروه روانشناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان¬شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
3 - استادیار گروه روانشناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران.
4 - استادیار گروه روانشناسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.
الکلمات المفتاحية: درمان شناختی-رفتاری, بهزیستی ذهنی, شفقت به خود, اختلال ملال پیش از قاعدگی,
ملخص المقالة :
اختلال ملال پیش از قاعدگی، نوع شدیدی از اختلال پیش از قاعدگی است که منجر به بروز علائم فیزیکی، روانی و شناختی قابل پیشبینی مشخص میشود. هدف اصلی مطالعه، بررسی اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر بهزیستی ذهنی و شفقت به خود در دختران مبتلا به اختلال ملال پیش از قاعدگی بود. روش پژوهش حاضر شبهآزمایشی با طرح پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل بود. از جامعه آماری دختران مبتلا به اختلال ملال پیش از قاعدگی دانشگاه آزاد واحد تالش درسال 1402 محدوده سنی 18 تا 25 سال، تعداد 40 نفر به روش نمونهگیری در دسترس انتخاب و بصورت تصادفی در یک گروه 20 نفره آزمایش و یک گروه 20 نفره کنترل گمارده شدند. گروه آزمایش مداخله درمان شناختی- رفتاری طی دو ماه در 8 جلسة 2 ساعته هفتهای 1 جلسه دریافت کردند و گروه کنترل هيچ درماني را دريافت ننمود. جهت جمعآوری دادهها از پرسشنامه ابزار غربالگری ملال پیش از قاعدگی (PSST) توسط استینر و همکاران (2003)، بهزیستیذهنی (SWS) کییز و ماگیار - مو (۲۰۰۳) و پرسشنامه فرم بلند شفقت به خود ((SCS-LF نف و همکاران، (2003) پیش از آغاز درمان و پس از پایان جلسات استفاده شد. دادههای حاصل با استفاده از تحلیل کوواریانس چند متغیره تحلیل شدند. نتایج نشان داد که درمان شناختی- رفتاری در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل، بهزیسنیذهنی و شفقت به خود در دختران مبتلا به اختلال ملال پیش از قاعدگی معنادار بود (05/0sig>). بر این اساس، درمان شناختی- رفتاری مداخلهای مؤثر در دختران مبتلا به اختلال ملال پیش از قاعدگی می باشد.
منابع
الماسی، ف و صفایی¬راد، ا. (1400). تاثیر آموزش خود-شفقت¬ورزی بر کاهش علائم اختلال ملال پیش از قاعدگی در پرستاران
شهر همدان. کنفرانس بین المللی علوم تربیتی، روانشناسی، علوم ورزشی و تربیت بدنی.
آقاوردی¬نژاد، شبنم. (1401). مقایسه اثربخشی درمان شناختی- رفتاری و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر مشکلات روانشناختی،
بهزیستی ذهنی و کیفیت زندگی مادران دارای کودک مبتلا به اختلال طیف اتیسم. پایا¬ن¬نامه دکتری دانشگاه آزاد اسلامی واحد
رشت.
پورحجازی، ماندانا؛ خلعتبری، شهره؛ شیروری، قربان و خدابخشی¬کولایی، آناهیتا. (۱۳۹۹). اثربخشی بسته آموزش درمان
فراتشخیصی مبتنی بر الگوی مک مستر، درمان متمرکز بر شفقت و ذهن¬آگاهی بر طلاق عاطفی و دلزدگی زناشویی زنان دارای
تعارض زناشویی؛ یک مطالعه راهنما. سلامت اجتماعی، ۸ (۱)،80-76.
جوادی، مریم؛ رئیسی، زهره .رضایی جمالویی، حسن (1400). بررسی و مقایسه اثربخشی درمان شناختی-رفتاری و طرحواره درمانی
بر خودشقفت¬ورزی زنان و مردان مبتلا به دیابت نوع 2. خانواده درمانی کاربردی بهار، 2(1)، 261-244.
حسین¬زاده، علی¬اکبر. (1397). اثربخشی درمان شناختی رفتاری بر افزایش بهزیستی ذهنی معتادان. مطالعات روانشناسی و علوم
تربیتی، 4 (1)، 39-32.
شکرگزار، علیرضا؛ سپاه منصور، مژگان؛ امامی¬پور، سوزان و صالحی، مهدیه. (۱۳۹۹). اثربخشی مداخله شناختی-رفتاری بر ادراک
درد و بهزیستی ذهنی در بیماران مبتلا به کمر درد مزمن، مقاله پژوهشی، ۸ (۴)، ۱۲-۱۸.
شجاعی معلم کلایی، نسترن. (1402). اثربخشی درمان شناختی رفتاری بر شفقت بر خود و کیفیت زندگی در زنان مطلقه، سومین
همایش ملی و اولین همایش بین المللی پژوهش و نوآوری در روانشناسی، با نگاهی ویژه بر درمانهای فراتشخیصی،تهران.
کیان¬راد، نیلوفر، نشاط¬دوست، حمیدطاهر و سرافراز، مهدی¬رضا. (1398). نقش فرایندهای خودنظم¬دهی در ارتباط بین استرس ادراک
شده و اثرات مخرب استرس؛ در مادران کودکان مبتلا به سرطان، فصلنامه پژوهش در سلامت روانشناختی، 13(3)، 30-16.
طجری, مریم؛ کریمی،جواد و گودرزی, کورش. (1399). اثربخشی زوج درمانی به روش شناختی- رفتاری بر امید به زندگی و
شفقت به خود در زوجین متقاضی طلاق. پژوهشنامه زنان، 11(31)، 20-1.
عصایی. زهرا. (1402). اثربخشی درمان شناختی رفتاری بر پریشانی روانشناختی، نشخوارگی فکری و شفقت به خود در دانش
آموزان دختر مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعی مقطع متوسطه دوم شهر گچساران. پایانامه کارشناسی ارشد
ماه¬زاده، حامد؛ ریشهری، پولادی؛ کیخسروانی، مولود و گلستانه، سیدموسی. (۱۳۹۸). مدل¬یابی ساختاری پیش بینی بهزیستی ذهنی
براساس ذهنیت فلسفی کمال¬گرایی با میانجی¬گری ذهن¬آگاهی، دو فصلنامه روانشناسی معاصر، ۱(۱۴)، 49-60.
مشاک، رویا؛ نادری، فرح، چین¬آوه، محبوبه. (1400). مقایسه اثربخشی درمان شناختی رفتاری مذهب محور و درمان مثبت نگر بر
شفقت به خود و اداراک رنج در زنان نابارور. روان پرستاری، 9 (4)، 48-37.
محمدی، رویا؛ فردین، محمد علی و جناآبادی، حسین. (1401). اثربخشی درمان شناختی رفتاری بر تأثیر بهزیستی ذهنی بیماران
بهبود یافته پاندومیک کرونا در اوج همهگیری. مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، 3 (63)، 1221-1214.
موسوی، سیدصابر. (1401). اثربخشی درمان شناختی رفتاری متمرکز بر شفقت به خود انتقادی، عدم تحمل بلاتکلیفی و نشانگان
وسواس زنان خاندار. پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشگاه فردوسی مشهددانشکده علوم تربیتی و روانشناسی.
قاسمی، ندا؛ گودرزی، میترا و غضنفری، فیروزه. (۱۳۹۸). اثربخشی درمان مبتنی بر شفقت بر نظم¬جویی شناختی هیجان، مهارت¬های
ذهن¬آگاهی و آمادگی برای تجربه شرم و گناه افراد مبتلا به اختلال اضطراب افسردگی مختلط، فصلنامه مطالعات روان شناسی
بالینی، ۹ (۳۴)، ۱۴۴-۱۶۶.
Barczak, N., & Eklund, R. C. (2018). The moderating effect of self-compassion on relationships
between performance and subsequent coping and motivation. International Journal of Sport and
Exercise Psychology, 2, 1-13.
Bell T, Montague J, and Elander J, Gilbert P. (2022). Multiple emotions, multiple selves:
compassion focused therapy chairwork. The Cognitive Behaviour Therapist. 14, 22.
Dehnavi, S. I., Mortazavi, S. S., Ramezani, M. A., Gharraee, B., & Ashouri, A. (2024).
Identification of emotion schemes in women with premenstrual dysphoric disorder (PMDD)
using an emotion-focused therapy (EFT) approach: A qualitative study. Journal of Education
and Health Promotion, 13(1), 309.
Gallagher, M. W., Phillips, C. A., D'Souza, J., Richardson, A., Long, L. J., Boswell, J. F., ... &
Barlow, D. H. (2020). Trajectories of change in well-being during cognitive behavioral therapies
for anxiety disorders: Quantifying the impact and covariation with improvements in
anxiety. Psychotherapy, 57(3), 379.
Fava GA, Cosci F, Guidi J, Tomba E. (2017). Well-being therapy in depression: New insights into
the role of psychological well-being in the clinical process. Depress Anxiety. 34(9): 801-8.
Fava, G. A., Rafanelli, C., Tomba, E., Guidi, J., & Grandi, S. (2011). The sequential combination
of cognitive behavioral treatment and well-being therapy in cyclothymic
disorder. Psychotherapy and psychosomatics, 80(3), 136-143.
Hamidovic, A., Mumford, S., Schisterman, E., Davis, J., & Soumare, F. (2024). Neuroactive
steroid hormone trajectories across the menstrual cycle in premenstrual dysphoric disorder
(PMDD): the PHASE study. Molecular Psychiatry, 1-8.
Huang, L., & Zhang, T. (2022). Perceived social support, psychological capital, and subjective
well-being among college students in the context of online learning during the COVID-19
pandemic. The Asia-Pacific Education Researcher, 31(5), 563-574.
Laidlaw, K. (2021). Cognitive behavioral therapy with older people: American Psychological
Association.
Raffone, F., Orrico, A., D’Orsi, M., Ferro, S., Russo, M., & Martiadis, V. (2023). Metacognition,
emotional dysregulation, psychosocial functioning and subjective well-being after 6 months of
CBT treatment in pharmacologically stabilized schizophrenic patients. European
Psychiatry, 66(S1), S370-S371.
Reilly, T. J., Patel, S., Unachukwu, I., Knox, C. L., Wilson, C. A., Craig, M. C., ... & Cullen, A.
E. (2024). The prevalence of premenstrual dysphoric disorder: Systematic review and meta-
analysis. Journal of Affective Disorders.
Melyani, M., Allahyari, A. A., Falah, P. A., Ashtiani, A. F., & Tavoli, A. (2015). Mindfulness
based cognitive therapy versus cognitive behavioral therapy in cognitive reactivity and self-
compassion in females with recurrent depression with residual symptoms. Journal of
Psychology, 18(4), 393-407.
Monteiro, D. C., da Silva Ramos, C., Alves, L. E. N. N., Cantilino, A., & Sougey, E. B. (2024).
Functional and structural neuroimaging in premenstrual dysphoric disorder: a systematic
review. Journal of Psychiatric Research
Nakao, M., Furukawa, H., Kitashima, C., & Noda, S. (2019). Subjective well-being and problem-
solving skills for alleviating the stress of elderly men attending a randomized controlled trial of
shogi-assisted cognitive behavioral therapy. BioPsychoSocial Medicine, 13, 1-7.
Nayman, S., Beddig, T., Reinhard, I., & Kuehner, C. (2022). Effects of cognitive emotion
regulation strategies on mood and cortisol in daily life in women with premenstrual dysphoric
disorder. Psychological Medicine, 1-11.
Prasad, D., Wollenhaupt-Aguiar, B., Kidd, K. N., de Azevedo Cardoso, T., & Frey, B. N. (2021).
Suicidal risk in women with premenstrual syndrome and premenstrual dysphoric disorder: a
systematic review and meta-analysis. Journal of Women's Health, 30(12), 1693-1707.
Raffone, F., Orrico, A., D’Orsi, M., Ferro, S., Russo, M., & Martiadis, V. (2023). Metacognition,
emotional dysregulation, psychosocial functioning and subjective well-being after 6 months of
CBT treatment in pharmacologically stabilized schizophrenic patients. European
Psychiatry, 66(S1), S370-S371.
Tiranini, L., & Nappi, R. E. (2022). Recent advances in understanding/management of
premenstrual dysphoric disorder/premenstrual syndrome. Faculty Reviews, 11.
